Debaty sejmowePierwsza Kadencja

Interpelacja w sprawie programu pomocowego ISPA

   Szanowny Panie Premierze! W dniach 2-3 kwietnia 2001 r. odbyła się w Toruniu konferencja robocza beneficjentów programu ISPA. Podczas obrad zwrócono uwagę na szereg problemów związanych z wdrażaniem programu ISPA. W zakresie absorpcji środków pomocowych przez jednostki samorządu terytorialnego poruszono m.in. kwestie procedur ujmowania środków pomocowych w budżetach, terminów ujęcia dochodów i wydatków związanych z bezzwrotną pomocą w budżetach, ewidencji i sprawozdawczości w jednostkach samorządu terytorialnego oraz zobowiązań publicznoprawnych, w szczególności z tytułu podatku od towarów i usług.

   Wspomniane kwestie wzbudzają wiele kontrowersji. Stąd zdaniem uczestników konferencji konieczne jest jednoznaczne określenie, czy i w jaki sposób środki pomocowe będą wykazywane w budżetach jednostek samorządu terytorialnego. Ponadto w sposób jednoznaczny wyznaczony powinien zostać termin realizacji dochodów i wydatków w świetle zasady refundowania przez środki pomocowe wydatków uprzednio poniesionych. Regulacji poddane także winno zostać zagadnienie prowadzenia księgowości przez podmioty otrzymujące dotacje. W szczególności w opinii uczestników konferencji sprecyzowania wymaga kwestia wyboru kursu euro (jeśli środki będą przekazywane w tej walucie) do księgowania wydatków w złotych. Brakuje również zasad rachunkowości dotyczących jednostek samorządu terytorialnego regulujących ewidencjonowanie różnic kursowych. Wreszcie poważne problemy dotyczą podatku od towarów i usług. Zasady wykorzystywania funduszy pomocowych nie przewidują bowiem finansowania przy ich pomocy zobowiązań publicznoprawnych beneficjentów wynikających z obowiązującego systemu podatkowego. W szczególności wiąże się to niemożnością pokrywania z tych środków kwot należnych do zapłaty z tytułu podatku VAT. W konsekwencji konieczne będzie pokrycie przez inwestorów podatku VAT niezależnie od przekazywanych im środków ISPA. W istotnym stopniu zwiększy to koszty beneficjentów i może nawet ograniczyć potencjalny zakres realizowanych inwestycji oraz spowodować problemy związane z jej rozliczeniem. Stąd proponuje się objęcie inwestycji pomocowych zerową stawką VAT.

   Podczas konferencji zwrócono także uwagę na problem procedur przetargowych. Uczestnicy konferencji opowiedzieli się za wprowadzeniem ujednoliconej terminologii stosowanej w procedurach przetargowych, ustaleniem jednolitych i spójnych zasad oraz procedur przetargowych przez ISPA, EBOR, EBI i innych instytucji oraz precyzyjnym wyspecyfikowaniem zadań i uprawnień inżyniera budowy (kontraktu).

   Panie premierze: Jakie jest stanowisko rządu wobec przytoczonych powyżej postulatów uczestników konferencji beneficjentów programu ISPA?

   Poseł Bogdan Lewandowski

   Warszawa, dnia 24 kwietnia 2001 r.